این گروه در سال 1361، با همکاری جمعی از استادان حوزه و دانشگاه تأسیس شد. حاصل کار تاکنون انتشار 33 جزوه در مباحث مختلف روان شناسی به همراه نقد اسلامی آنها و 12 جلد کتاب و دهها مقاله بوده است. هم اینک 10 طرح پژوهشی این گروه در مرحله اجرا قرار دارند. تعدادی از اعضای این گروه دوره آموزشی را در دوره کارشناسی ارشد در پژوهشگاه گذرانده و با دفاع از پایان‌نامه‌های خود مدرک کارشناسی ارشد دریافت کرده‌اند و اکثراً مشغول گذراندن دورة دکترا می باشند. این گروه همکاری‌های علمی پژوهشی گسترده‌ای با نهادهای معتبر علمی پژوهشی کشور از جمله موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) ، مرکز تحقیقات اسلامی دانشگاه شهید بهشتی، انستیتو روان‌پزشکی دانشگاه تهران و... داشته و در « کمیته همایش بین‌المللی نقش دین در بهداشت روان» ، « کمیته علمی همایش بین‌المللی علم و دین» ، و «شورای علمی بررسی مدلها و سنجه‌های دینداری در وزارت ارشاد» و...عضویت دارد.

اعضای شورای علمی ، هیأت علمی و محققان گروه

1. سید محمد غروی (مدیر و عضو شورای علمی گروه)
2. مسعود آذربایجانی (عضو هیأت علمی و شورای علمی گروه)
3. محمد رضا سالاری‌فر (عضو هیأت علمی و شورای علمی گروه)
4. علی فتحی‌ آشتیانی (عضو شورای علمی گروه)
5. حسین‌لطف‌آبادی (عضو شورای علمی گروه)
6. ناصر بی ریا (عضو شورای علمی گروه)
7. محمدحسین شریفی‌نیا (عضو هیأت علمی گروه)
8. محمد کاویانی (عضو هیأت علمی گروه)
9. سیدمهدی موسوی اصل (پژوهشگر گروه)
10. محمد عباسپور (پژوهشگر گروه)
11. اکبر عباسی (پژوهشگر گروه)
12. محمد صادق شجاعی(پژوهشگر گروه)

کتابها

1. مکتبهای روان‏شناسی و نقد آن (ج 1)
مؤلفان : سید محمد غروی و دیگران؛
تعداد صفحه :432؛
سال نشر:چاپ چهارم1380؛
ناشر : سمت.
این کتاب نشان می‌دهد چگونه روان‏شناسی با تأثیرپذیری از جریانهای ‏فلسفی و فرهنگی رشد کرده است. بدین منظور، مکاتب موجود روان‏شناسی، با زیربناهای فلسفی و علمی بررسی و از هر کدام گزارش جامعی تهیه و زیربناهای فلسفی و احیاناً علمی آنها بررسی شده و نقاط قوت و ضعف هر یک از مکاتب برنمایانده شده است. در این جلد مکاتب: تداعی‌گرایی وساخت‏گرایی و کنش‌گرایی و تحلیل روانی، از دیدگاه فرهنگ و فلسفه اسلامی، نقد و بررسی شده است.

2. مکتبهای روان‏شناسی و نقد آن ،(ج 2)
مؤلفان : حسین شکرکن و دیگران؛
تعداد صفحه :555؛
سال نشر: 1382؛
ناشر : سمت.
در این جلد، مکاتب رفتارگرایی و گشتالت و انسان‏گرایی (یا نیروی سوم، یا روان‏شناسی‏وجودی، یا روان‏شناسی پدیداری، مطرح و مبانی فلسفه و نقاط ضعف و قوت آنها بررسی شده است.

3. روان‏شناسی رشد با نگرش به منابع اسلامی(ج 1)
مؤلفان: علی مصباح، محمدجواد زارعان، ناصر بی‏ریا، مرتضی آقاتهرانی، سیداحمد رهنما، عباس شاملی، ابوالحسن‏حقانی و ابوالفضل ساجدی؛
با اشراف و نظارت : حجه الاسلام والمسلمین سید محمد غروی
تعداد صفحه :536؛
سال نشر: 1374؛
ناشر : سمت.
در این کتاب هدف آن بوده است که با کمک‏گرفتن از داده‏های وحیانی و فرهنگ دینی اسلام، ازیک سو و داده‏های تجربی موجود در این زمینه، از سوی دیگر، یک منبع مطالعه غنی برای‏صاحب‏نظران، اساتید و دانشجویان حوزة مباحث روان‏شناسی رشد، فراهم آید.
در این جلد، به مبانی، مبادی و برخی از فصول روان‏شناسی رشد، همچون: رشد پیش‏زادی و نوزادی، رشد بدنی و حرکتی و رشد هیجانی پرداخته شده است.

4. روان‏شناسی رشد با نگرش به منابع اسلامی(ج 2)
مؤلفان: ناصر بی‏ریا، سیداحمد رهنما، مرتضی آقاتهرانی، ابوالحسن حقانی، عباس شاملی، محمد جواد زارعان، علی‏مصباح و ابوالفضل ساجدی؛
با اشراف و نظارت : حجه الاسلام والمسلمین سید محمد غروی
تعداد صفحه :696؛
سال نشر: 1383؛ ناشر : سمت.
در این جلد به مباحث رشدشناختی، رشد اجتماعی، رشد شخصیت، رشد اخلاقی وآسیب‏شناسی روانی پرداخته شده است. در تمام این مباحث، از مفاهیم مرتبط با بحث به صورت تلفیقی استفاده شده و در برخی از آنها مسائلی‏جدید با استفاده از فرهنگ اسلامی طرح شده است.
این کتاب برای دانشجویان رشته علوم‌تربیتی و روان‌شناسی در مقطع کارشناسی وکارشناسی ارشد به عنوان منبع اصلی درس «روان‌شناسی رشد‌» تدوین شده است.

5. روان‏شناسی سلامت (ج 1)
مؤلف: دیماتئو، ام.رابین؛
ترجمه : محمد کاویانی، محمد عباسپور، غلامرضا تقی‏زاده و علی‏اکبر کیمیا؛
با اشراف و نظارت :دکتر کیانوش هاشمیان و حجه الاسلام والمسلمین سید محمد غروی
تعداد صفحه :430؛
سال نشر: 1378؛ ناشر : سمت.
روان‏شناسیِ سلامت را می‌توان در گسترده‏ترین معنای آن، ‏توان کاربرد نظام‏مند روان‏شناسی‏در حیطه‏های سلامت، بیماری و سیستم مراقبت بهداشتی، تعریف کرد. این کتاب، ازجمله کتابهای مربوط به این شاخه از روان‏شناسی و دارای چهارده فصل و چهارضمیمه «نگرشی بر منابع اسلامی» است.
این کتاب برای دانشجویان رشته‌های پزشکی، پرستاری، دندانپزشکی و روان پزشکی تدوین شده است .

6. روان‏شناسی سلامت (ج 2)
مؤلف : دیماتئو، ام.رابین؛
ترجمه : سیدمهدی موسوی‏اصل، محمدرضا سالاری‏فر، مسعود آذربایجانی و اکبر عباسی؛
با اشراف و نظارت :دکتر کیانوش هاشمیان و حجه الاسلام والمسلمین سید محمد غروی
تعداد صفحه :435؛
سال نشر: 1378؛
ناشر : سمت.
این کتاب فراهم آمده از فصلهای زیر است:
انتقال احساسات در محیط درمانی؛ وضعیت متخصصان پزشکی در کارآموزی وطبابت؛ فرایندهای روان‏شناختی، تنیدگی و بیماری جسمی؛ کنارآمدن با تنیدگی با نقش‏فرآیندهای روانی در سالم‏ماندن؛ بیماری شدید از دیدگاه بیمار؛ دورنمای بیماری‏های‏ مزمن در گسترة زندگی؛ بیماری لاعلاج و داغ‏دیدگی.
در پایان نیز ضمیمه کتاب با نام «راه‏های مقابله با تنیدگی در تعالیم اسلامی» آمده است.
این کتاب نیز برای دانشجویان رشته‌های پزشکی، پرستاری، دندانپزشکی و روان‌پزشکی تدوین یافته است .

7. روان‏شناسی اجتماعی با نگرش به منابع اسلامی
مؤلفان : مسعود آذربایجانی و دیگران؛
با اشراف و نظارت : دکتر محمد کریم خداپناهی، حجه الاسلام والمسلمین سید محمد غروی
تعداد صفحه :615؛
سال نشر: 1382؛
ناشران : سمت و پژوهشکده حوزه و دانشگاه.
روان‌شناسی اجتماعی، به مطالعه علمی تأثیر متقابل افراد بر یکدیگر می‏پردازد و درصدد یافتن‏ علل و چگونگی پدیدایی رفتار، احساسات و افکار افراد در موقعیتهای اجتماعی است.
در سده‏های پیش اندیشمندان مسلمان، چون فارابی، ابوریحان بیرونی، خواجه نصیرالدین طوسی ‏و ابن‏خلدون برخی موضوعات و مباحث روان‏شناسی اجتماعی را مورد توجه قرار داده‏اند، ولی‏گسترش فزایندة تحقیقات در روان‏شناسی اجتماعی، جایگاه مهم آن در نهادهای دین، سیاست، تربیت و تبلیغات و نیز بومی‏سازی مفاهیم و آموزه‏های آن، از جمله مباحثی هستند که تألیف ‏کتابی در این زمینه را ضروری می‏نماید.
مؤلفان اثر در این راستا با بهره‏گیری از جدیدترین متون روان‏شناسی اجتماعی و استخراج‏گزاره‏های متناظر از متون اسلامی و تحلیل و تدویـــن آنها در مجموعه‏ای هماهنگ، بر آن بوده‏اند تا ‏گامی کوچک در مسیر بومی‏سازی علوم انسانی بردارند؛ که می‏توان آن را مسیر مفهوم‏سازی الگوهای نظری برگرفته از متون دینی برشمرد.
کتاب حاضر دارای یازده فصل، مطابق متون روان‏شناسی اجتماعی و شامل موضوعات اسلامی‏متناسب است. مباحثی از قبیل: آرای روان‏شناسی اجتماعی اندیشمندان مسلمان، ارتباط غیرکلامی و اسناد در ادراک اجتماعی، عزّت نفس در آموزه‏های دینی و...

8 . چکیده مقالات همایش مبانی نظری
و روان‌سنجی مقیاسهای دینی
تدوین : محمد‌حسین شریفی نیا؛
تعداد صفحه :148؛
سال نشر: 1382؛
ناشر : پژوهشکده حوزه و دانشگاه.
همایش «مبانی نظری و روان‌سنجی مقیاسهای دینی» با احساس یک نیاز و خلأ جدی در زمینه پیش‌انگاشتها و مبانی دین‌شناختی، چگونگی استخراج مؤلفه‌های دینداری از متون مقدس اسلامی و همچنین لزوم رعایت آخرین یافته‌های دانش روان‌سنجی در تبدیل مقوله‌های کیفی به کمی، بررسی اعتبار و روایی و هنجاریابی پرسش‌نامه‌ها و مقیاسهای ناظر به متغییرهای مذهبی شکل گرفت و مقالات برگزیده در قالب کتاب ارائه و چاپ شد.

9.تهیه و ساخت آزمون جهت‌گیری مذهبی با تکیه به اسلام
مؤلف : مسعود آذربایجانی؛
تعداد صفحه :174؛
سال نشر: 1382؛
ناشر : پژوهشکده حوزه و دانشگاه.
موضوع این پژوهش «تهیه و ساخت آزمون جهت‌گیری مذهبی با تکیه بر اسلام» است. سعی محقق بر آن بوده است تا با استفاده از آموزه‌ها و تعالیم اسلام پرسش‌نامه‌ای معتبر تهیه کند و بتواند به عنوان یک مقیاس علمی، جهت‌گیری مذهبی، افراد را بسنجد و مراتب و درجات آن را معین کند.

10. معرفی مقیاسهای دینی
مؤلفان : پیتر هیل- رالف هود؛
ترجمه ،تلخیص و ضمیمه :مسعود آذربایجانی و سید مهدی موسوی اصل؛
تعداد صفحه :56؛
سال نشر: 1382؛
ناشر : پژوهشکده حوزه و دانشگاه.
برنامه‌ریزیهای اجتماعی در زمینة تربیت دینی، فرهنگ دینی و تأثیر دینداری در ابعاد فردی و گروهی نیازمند اندازه‌گیری و سنجش میزان فعالیتهای مذهبی و دینداری در عرصه‌ها و نهادهای گوناگونی از قبیل رسانــــه‌ها، آموزش و پرورش و... است. تهیه و ساخت مقیاسهای دینی پاسخی به این نیاز و ضرورت است.
این مجموعه در دو بخش فراهم آمده؛ بخش اول ترجمه و تلخیص کتاب «مقیاسهای دینداری» تألیف پیتر هیل و رالف هود است. این کتاب با هفده فصل، در بردارندة حدود 126 مقیاس است که برای هر مقیاس توضیح نسبتاً مفصلی داده شده و اصل مقیاس یا پرسش‌نامه نیز آورده شده است که در آن هر مقیاس به اختصار معرفی می‌شود.
در بخش دوم با عنوان ضمیمه، به معرفی شانزده مقیاس دینی داخلی می‌پردازد، که از سال 1352 تا 1381 تهیه شده‌اند.

11. مبانی نظری مقیاسهای دینی
مؤلفان : محمد رضا سالاری فر، مسعود آذربایجانی و عباس رحیمی نژاد
با اشراف و نظارت : حجه الاسلام والمسلمین سید محمد غروی
تعداد صفحه :704؛
سال نشر: 1384؛
ناشرین : پژوهشگاه حوزه و دانشگاه و دفتر طرحهای ملی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
این مجموعه که گزیده ای است از مقالات علمی پژوهشی همایش « مبانی نظری و روان سنجی مقیاسهای دینی »، با هدف فراهم آوردن زمینه های نظری موضوع سنجش دینداری و نیز تهیه و ساخت مقیاسهای دینداری تدوین شده و در صدد ارائه چالشها و پاسخهای احتمالی در ابعاد مختلف این موضوع است.
این کتاب در چهار محور مبانی دین شناختی، نظریه ها، روش شناسی و محدودیتها و موانع سنجش دینداری سامان یافته است:
محور اول، مبانی دین شناختی و شامل این مباحث است: تعریف دین و دینداری، ابعاد فردی و اجتماعی دین، عناصر ومؤلفه های دینداری و نیز مراتب و نمودهای دینداری.
مقصود از نظریه ها و دیدگاه ها در محور دوم، بررسی مقوله دینداری از نگاه صاحبنظران و اندیشمندان غربی یا اسلامی همچون فروید، یونگ، مولوی، غزالی و... است.
محور سوم، روشهای مناسب در مطالعات دینداری، به ویژه کاربرد یافته های روان سنجی از جمله اعتبار و پایایی مقیاسهای دینی، هنجاریابی، فرایند ساخت و اجرا و... را شامل می شود.
مراد از محور چهارم یعنی موانع و محدودیتهای سنجش دینداری، اموری است از قبیل: دشواری کمّی سازی مقولات کیفی، مشکلات اختصاصی آزمونهای مذهبی، مثل قدسی بودن دین، ابعاد پنهان آن مانند نیت و اخلاص و به ویژه محدودیتهای اجرای پرسشنامه های دینی در جامعه دینی.

12. نظام خانواده در اسلام
مؤلف : محمدرضا سالاری فر.
تعداد صفحه : 287 ؛
سال نشر: 1383 ؛
ناشر : سنابل
برنامه ریزی و نظارت: مرکز مدیریت حوزه علمیه خواهران
این طرح در صدد است یک متن درسی ناظر به مباحث تربیتی خانواده، نحوة روابط اعضای خانواده با هم و نیز با دیگر افراد، مانند خویشان، تدوین کند که مبتنی بر دیدگاه‌های اسلام باشد.
در فصل اول به تعریف، اهداف و تشریفات ازدواج پرداخته می‌شود. نحوه گزینش همسر و ملاکهای همسر شایسته از دیدگاه اسلام، در ضمن مباحث این فصل بررسی خواهد شد.
فصل دوم به روابط همسران، یعنی رکن اصلی خانواده می پردازد و مسئولیتهای الزامی و اخلاقی آنها در برابر هم و نیز شیوه‌های سازگاری را بررسی خواهد کرد.
فصل سوم به فرزندان در خانواده و مراحل رشد آنها می‌پردازد.
فصل چهارم وظایف والدین در برابر فرزندان را در مراحل مختلف رشد بررسی خواهد شد. از مباحث مهم این فصل شیوه‌های مناسب تربیت و برخورد با فرزندان و مسئولیت والدین نسبت به فرزندان نوجوان و جوان است.
در فصل پنجم سایر وظایف در خانواده، مانند مسئولیتهای فرزندان و روابط خویشاوندی بررسی خواهد شد.
فصل ششم به ریشه‌یابی عوامل اختلاف در خانواده و ارائه راه‌های پیشگیری و حل اختلافات بر اساس تعالیم اسلام می‌پردازد.
در فصل هفتم، بهداشت روانی، عوامل مؤثر بر تأمین آن و پیشگیری، معرفی و راه‌های درمان مشکلات روانی بررسی خواهد شد.


طرحهای تمام شده :

1. فلسفه روان‏شناسی
مجری طرح : ابوالحسن حقانی.
این طرح، ترجمه و نقد کتاب Philosophy of psychology" " نوشته ‏روبین آردیلا و ماریو بانج است. با آنکه بیش از یک‏دهه از انتشار این کتاب می‌گذرد، کمتر کتابی می‌توان یافت که این‌گونه به روش‏شناسی و فلسفة روان‏شناسی پرداخته باشد.
این کتاب دارای سیزده فصل و درباره برخی مسائل فلسفی وروش‏شناختی است که زمینه مطالعه رفتار و ذهن و نیز درمان اختلالات روانی و رفتاری ‏را فراهم می‏کند.
جلد اول، ترجمه کامل کتاب، با برخی ‏نقدهای مختصر است و جلد دوم به نقد تفصیلی آن بر اساس مبانی اسلامی اختصاص‏دارد.


2. درآمدی بر روان شناسی دین
مجری طرح : مسعود آذربایجانی.
این کتاب با هدف ارائه و بررسی مبانی (علل)، و پیامدهای (معالیل) باورهای دینی، به توصیف وطبقه‏بندی آنها از دیدگاه روان‏شناسی می‏پردازد و مؤلفه‏ها، ساختار و کیفیت سنجش‏باورهای دینی را مشخص می‏کند. نتایج این طرح در زمینه‏های تربیت دینی، تأثیر دین دربهداشت روانی، اخلاق اسلامی (متکی بر دینداری) و به عنوان متن درسی، در برخی‏شاخه‏ها (مثل کلام) کاربرد دارد.
با توجه به اینکه حتی یک کتاب یا منبع به زبان فارسی ‏در این زمینه وجود ندارد، ضرورت این تحقیق و تألیف روشن‏تر می‌شود.
برخی مباحث کتاب ‏عبارتند از: عوامل روان‏شناختی تکوین ایمان و ارتقای آن؛ شاخصهای دینداری (علائم‏متدین بودن)، مانند نگرشها، رفتارها، باورها، ارزشها، اطلاعات و...؛ ساختار دین، جزءشناختی (باورها)، جزء عاطفی (تجربه دینی) جزء رفتاری (مناسک)؛ اجزای اسطوره‏ای، تاریخی، اخلاقی و اجتماعی دین، شیوه‏های سنجش دینداری؛ مانند مشاوره، خود گزارش‏دهی، پرسش‌نامه، زمینه‏یابی و...؛ پیامدهای دینداری در بهداشت، سلامت، آرامش، پیشگیری از بزهکاری و... .


3. خانواده در اسلام با رویکرد روان‏شناختی
مجری طرح : محمدرضا سالاری فر.
این طرح در پی آن است که تعالیم اسلام در خانواده را در قالب روان‏شناختی بررسی کند و از توصیه‏های اسلام در این زمینه، تبیینهای روان‏شناختی ارائه دهد. در این راستا، ارائه آموزه‏های اسلام در خانواده، به صورت کاربردی و عملیاتی، زمینه‏ای‏است که استفاده از این آموزه‏ها را تسهیل نموده، در افزایش کارایی خانواده‏ها، حل‏مشکلات آنها و حرکت در جهت پرورش خانواده‏های متعادل و مطلوب از نظر اسلام، بسیار مؤثر خواهد بود.
این طرح، شرایط دقیق استفاده از برخی قوانین اسلام در خانواده ‏را به طور عینی بیان خواهد کرد، تا امکان هرگونه درک ناقص و سوءاستفاده از آنها را به‏حداقل رساند. این تحقیق به دیدگاه‌های جامعه‏شناختی و روان‏شناختی در خانواده‏ توجه دارد و در صدد است با استفاده از این دیدگاه‏ها و احتراز از ضعفهای احتمالی‏ در آنها، آموزه‏هایی ارائه دهد که برای خانواده‏های این عصر مفید باشد.


4. روان‏شناسی تبلیغات (با تأکید بر تبلیغ دینی).
مجری طرح : محمد کاویانی.
این طرح در پی آن است با بررسی قانونمندی‏های روانی و اجتماعی افراد و گروه‏ها، چگونگی تأثیر تبلیغات را در آنان مطالعه کند. در این راستا، ابتدا به مطالعه تمام ‏شاخه‏های روان‏شناسی، به‌ویژه روان‏شناسی اجتماعی پرداخته، مطالبی را که در تبلیغات کاربرد دارند، استخراج و سپس با مطالعه در متون دینی، به ویژه قرآن‏ کریم ، دیدگاه‏ها و اقتضائات دین را در این موضوع بیان می‏کند. دین ممکن است دراهداف، شیوه‏ها، مکانیزمهای اجرا، ابزارهای تبلیغ و...، دیدگاه‏هایی ویژه خود داشته ‏باشد.
در طرح تکمیلی دیگر، به آسیب‏شناسی تبلیغات در حوزه‏های علمیه و ستادهای ‏تبلیغاتی که دین را تبلیغ می‏کنند پرداخته می‏شود. این طرح، از روشهای‏میدانی و تحلیل آماری داده‏ها، استفاده شده ونتایج کاربردی آن به صورت کتاب در اختیار مبلغان و ستادهای تبلیغاتی‏حوزه‏های علمیه قرار خواهد گرفت.


طرحهای در دست اجرا


1. تدوین و ترجمه کتاب‌شناسی اسلام و روان‌شناسی (جلد 1و2و3)
مجری طرح : دکتر نزار العانی
مترجم : بهروز رفیعی
در این مجموعه تلاش شده است نزدیک به 150 کتاب و مقاله عربی درباره اسلام و روان‌شناسی توصیف و تحلیل و گاه نقد می‌شود. جلد نخست که به 38 مقاله و دوازده کتاب پرداخته، آثار بررسی شده در آن ذیل پنج باب تدوین و تحریر یافته است. در این بابها به آثاری درباره اسلامی‌کردن روان‌شناسی، بازکاوی در میراث و متون روان‌شناسی اسلامی، بررسی روان‌شناسیِ شخصیت در اسلام، مطالعه در بهداشت و سلامت روان از دیدگاه اسلام، واکاوی ارزیابی رفتار دینی و ملاکهای اسلامی، پرداخته شده است.
نگارنده ذیل هر شناسه، نخست مطالب آن را خلاصه، و توصیف و تحلیل می‌کند، آنگاه به عنوانهای اصلی اثر می‌پردازد و در پایان دیدگاه خود را نسبت به مطالب نوشتار در قالب نقد و نظر می‌آورد.

2. نقد و بررسی روان‌شناسی دین از دیدگاه ویلیام جیمز
مجری طرح : مسعود آذربایجانی.
این طرح با هدف گام برداشتن در شناخت علل و زمینه‌های باورهای دینی ، تحلیل روان‌شناختی تجربه دینی و نقد و بررسی دیدگاه‌های ویلیام جیمز در این موضوعات اجرا می‌شود که افزون بر یک پژوهش نظری و بنیادی، در زمینه‌های تربیت دینی و بهداشتِ روان نیز کاربرد دارد می‌تواند به عنوان یک منبع درسی (یا کمک درسی) در حوزه و دانشگاه در درس روان شناسی دین قابل استفاده قرار گیرد.
ویلیام جیمز یکی از پیشگامان و بنیان‌گذاران روان شناسی دین است تأثیر بسیاری نه تنها در روان‌شناسی دین، بلکه در فلسفة دین (به ویژه در بحث تجربه دینی) نداشته است . این پژوهش در صدد گزارش و توصیف مستند از مساعی علمی جیمز در حوزه روان‌شناسی دین و نقد و بررسی مواضع وی بر اساس مبانی اسلام و فلسفه اسلامی است.
با توجه به دیدگاه مثبت جیمز به دین، اهمیت دیدگاه‌ها و نظرات وی در فلسفه دین و روان‌شناسی دین، لزوم نقد و بررسی دیدگاه‌های وی، به‌ویژه رویکرد پراگماتیستی جیمز در فلسفه و نبودن یک منبع مستقل فارسی در این زمینه، انجام این پژوهش ضروری به نظر می‌آید.
سرفصلهای این تحقیق بدین ترتیب است: مبانی نظری (فلسفه پراکماتیسم؛ روان‌شناسی کنش‌گرایی)؛ چیستی دینداری (تجربه دینی،عواطف و احساسات دینی)؛ توجیه ایمان (اراده معطوف به باور)؛ ارتباط روان‌شناختی انسان با ملکوت (ضمیر ناهشیار)؛ پیامدهای دینداری (هدایت انسان به جهان متعالی، معنابخشی به زندگی، ایجاد قدرت و نیرو، آرامش باطنی، نشاط شاعرانه و...) در پایان هر فصل ملاحظات لازم در خصوص نقد و بررسی آن خواهد آمد.


3. بهداشت روان از دیدگاه اسلام
مجری طرح : محمدرضا سالاری‌فر.
روان‌شناسان مسلمان طی سه دهة اخیر به بررسی تطبیقی بهداشت روانی و مسائل از دیدگاه روان‌شناسی و تعالیم اسلام پرداخته‌اند. که در حوزة نظری و تحقیقات میدانی نتایج سودمندی در پی داشته است. این تحقیق با توجه به تحقیقات گذشته، در صدد است با استفاده از متون اسلامی و تحلیــل محــتوایی آیــات قرآن و کلمات معصومان (ع) در جنبه نظری، به بررسی مفهوم بهداشت‌روانی و شیوه‌های تأمین آن بپردازد. تعریف بهداشت روانی با توجه به مبانی دینی و توسعه آن به نیازهای معنوی انسان، بررسی نقش اعتقادات و رفتارهای دینی در بهداشت روانی و بررسی نقش توصیه‌ها و قوانین اسلام در تأمین بهداشت روانی، از جمله مباحثی است که این طرح به آن می پردازد.
از مسائل مورد اهتمام این تحقیق نقش خانواده، مسائل اجتماعی، نهادهای اجتماعی و حتی صنعت و فنّاوری و طبیعت و محیط زیست در بهداشت روانی است و در عین حال، بررسی عوامل برهم زننده در بهداشت روانی، مانند برخی جنبه‌های اقتصادی زندگی،تعارض، ناکامی، فشار روانی و گناهان، مورد توجه قرار خواهد گرفت.
در مجموع علاوه بر مباحث فوق، این تحقیق در صدد ارائة یک الگوی اسلامی از بهداشت روانی، با توجه به مبانی اسلام و مقتضیات عصر کنونی است .

4. کاربرد روان شناسی در تربیت اسلامی
مجری طرح : محمد حسین شریفی نیا.
این طرح برای پاسخگویی به نیاز مبرم جامعه در زمینه تعلیم و تربیت دینی تلاش می کند با بررسی و تجزیه و تحلیل اصول و قوانین روان شناسی تربیتی و مقایسه و تطبیق آن با اصول، شیوه ها، الگوها ودیدگاههای اسلامی، چگونگی کاربرد آن را در امر خطیر تربیت اخلاق اسلامی در خانه، مدرسه و جامعه ارائه دهد. به همین جهت تألیف حاضر علاوه بر برآورده کردن خواست اساتید و دانشجویان رشته های روا نشناسی و علوم تربیتی دانشگاهها و همچنین روحانیون و طلاب حوزه های علمیه به وجود کتابی در باب چگونگی کاربرد یافته ها وقوانین علم روان شناسی در تربیت اسلامی، می تواند پاسخگوی نیاز برنامه ریزان تربیتی وزارت آموزش و پرورش و سایر نهادهای تربیتی کشور، مربیان پرورشی مدارس، مسئولین و دست‌اندرکاران نهادهای تربیتی و پرورشی وهمچنین معلمان و والدین باشد.

5. تهیه مقیاس اضطراب بر مبنای مکتب اسلام
مجری طرح : محمد عباس‌پور.
هدف این طرح تهیه یک مقیاس روان‌شناختی بر اساس مکتب اسلام و آموزه‏های آن، ‏جهت سنجش اضطراب است. پرسش‏نامه‏هایی که روان‌شناسان غربی برای سنجش اضطراب تهیه کرده‌اند، مبانی و پیشفرضهای فرهنگی در آنها ملحوظ شده است، اما به منظور تسری مبانی فرهنگی اسلام در سنجش اضطراب در گام ‏نخست، پس از انجام مطالعات نظری پرسش‌نامه‏ای بر اساس تعالیم‏اسلام و متناسب با فرهنگ اسلامی تهیه خواهد شد و در گامهای بعد، به وسیله پژوهشهای‏میدانی و تحلیل، به تدقیقِ علمی آن پرداخته می‏شود؛ به گونه‏ای که پس از بازآزمایی‏های‏متعدد، پرسش‌نامه‏ای با این هدف که پایایی و روایی آن از نظر علمی نیز مورد تأیید قرارگیرد، تهیه خواهدشد. بدیهی است این‌گونه سنجش اضطراب برای نخستین بار انجام‏می‏گیرد.
در سطح کاربردی، این مقیاس ابزاری، هنجاریابی شده و برای سنجش اضطراب دراختیار متخصصان مشاوره و روان‏درمانگری قرار خواهد گرفت.

6. بررسی و ارزیابی نظام روان‌درمانگری رفتاری از دیدگاه علمی و اسلام
مجری طرح : اکبر عباسی.
نظام درمانگری فروید اولین نظریه منسجم در زمینه درمان بیماری‏های روانی است که‏ تأثیرات عمیقی به جای نهاده است. به رغم انتقادات بسیاری که از این نظریه شده، دست کم به سه دلیل، درخور بررسی و تدقیق بیشتر است: نخست، آنکه این نظریه به‏نوعی مبنای سایر نظریه‏های درمانگری است؛ دوم، آنکه مفاهیمی را مطرح می‏کند که ‏بعضاً با برخی افزوده‏ها و توضیحها می‏تواند مورد استفاده قرار گیرد و سوم، آنکه در نقد این نظریه و مخالفت با آن، به علت پاره‏ای نظریات فروید درباره مذهب و نقش آن دراختلافات روانی و تأکید بیش از حد بر مبنای روانی جنس ‏اختلالها و به طور کلی مسألة ‏جنسیت، زیاده‏روی‏هایی صورت گرفته است که نه تنها باید از آنها احتراز کرد، بلکه باید درتعدیلشان نیز کوشید.
از آنجا که جنبه‏های نظام درمانگری فروید ارتباط تنگاتنگی با جنبه کاربردی آن‏ دارند، در این طرح نخست جنبه نظری بررسی و سپس بر جنبه‏های درمانگری تمرکز می‏شود. جنبه نظری این نظام در مقام تبیین سازمان روانی انسان و چگونگی شکل‏گیری‏شخصیت و اختلالهای روانی است. جنبه درمانگری آن نیز به فنون، روشها و مبانی‏ای‏می‏پردازد، که به وسیله آن می‏توان به بازسازی شخصیت بیمار پرداخت.

پایان‏نامه‏ها

1 ارزش داوری قرآن در باب بعضی از مفاهیم روان‏شناسی اجتماعی
2 بررسی تطبیقی نظریه شناخت درمانگری اِلیس با منابع و آثار اسلامی
3 مقایسه سلامت عمومی روانی((G.H.S بین دانش‏آموزان نابغه و دانش‏آموزان عادی
4 تهیه آزمون جهت‏گیری مذهبی با تکیه بر مکتب اسلام پریرخ دادستان
5 مقایسه نظریه خانواده درمانی مینوچین با ساختار خانواده در اسلام